هر بهار با آغازین روزهای گرم، کاروان عشایری بادرود بار سفر میبندند، چادرها و تمام وسایل ضروری به همراه گلههایشان راهی ییلاق سر مرغ میشوند.این کوچ سالانه، سفری است بهسوی سرزمینی بکر و زیبا، جایی که طبیعت در سادهترین و خالصترین شکل خود رخ مینماید.در این دیار دور از هیاهوی شهر، زندگی به روال دیرین خود جریان دارد، چشمهای زلال، تنها منبع آب آشامیدنی است و آسمان شب، پرستاره و بیکران، زندگی عشایری، مملو از سختیهاست، اما در دل همین سختیها، زیباییهای خاص خود را دارد.زنان بادرودی، با دستان هنرمند خود، از شیر تازه گوسفندان، محصولات لبنی ارگانیکی چون سرشیر، کشک، دوغ و کره تهیه میکنند. این محصولات، حاصل تلاش و زحمتی است که در سختترین شرایط انجام میشود. طعم بینظیر این محصولات، گواهی است بر اصالت و کیفیت آنها.مردان بادرودی نیز، با چیرگی تمام، از گلههای خود مراقبت میکنند و در حفظ تعادل طبیعت کوشا هستند. آنها بازندگی در هماهنگی با طبیعت، به حفظ این میراث ارزشمند کمک میکنند.ییلاق سرمرغ، تنها یک ییلاق نیست، بلکه نمادی از زندگی ساده، سختکوش و پربرکت است.عشایر بادرود، با زندگی در این دیار، به ما یادآور میشوند که برای داشتن زندگی سالم و باکیفیت، نیازی به امکانات پیچیده و رفاه بیش از حد نیست، درود بر تلاشگران عرصه تولید ارگانیک که با دستانی خالی، گنجینهای از طعمها و ارزشها را برای ما به ارمغان میآورند.
سرمرغ با قدمتی ۳۰۰ ساله برای دامداران بادرودی
ذبیحالله صولتیان، نویسنده کتاب تاریخ و فرهنگ بادرود در این زمینه مرتع سر مرغ یکی از قدیمیترین و تاریخیترین مراتع ییلاق دامداران بادرودی محسوب میشود که از ۳۰۰ سال پیش تابهحال دامداران بادرودی در موسم تعلیف از اردیبهشتماه تا شهریورماه در این مرتع حضور پیدا میکنند.وی افزود: مرتع سر مرغ آبگاهها متعدد دارد و مقررشده هر دامدار پای یک چشمه اتراق میکند و روزگار میگذراند و گوسفندان و محل سکونت تقریباً کنار هم است و دامدار یا گلهدار یک چادری برپا میکند و آنجا چند ماهی یک زندگی متفاوتی دارد.صولتیان ادامه داد: از قدیم تمام اسباب و وسایل با الاغ و استر تا سر مرغ حمل میشد و سالیان پیش مرحوم حاجمحمد صولتیان با کمک خود دامداران ۲۴ کیلومتر جاده را از یحییآباد طرق رود تا سر مرغ ایجاد کردند که هماکنون این جاده هرسال به همت اداره راهداری، منابع طبیعی و محیطزیست تسطیح تا رفتوآمد وسایل نقلیه بهسهولت انجام بگیرد.نویسنده کتاب تاریخ و فرهنگ بادرود گفت: پوشش گیاهی سرمشق عمدتاً از گیاهان معطر و دارویی مانند زرین گیاه، درمنه، گون، آویشن و پیاز کوهی است و یکی از نکات مه این است که در آنجا در شیردوشی و پشمچینی مشارکت خوبی باهم دارند.
مصطفی کوثری یکی از دامداران بادرودی در این زمینه کار دامداری یک کار بسیار مشکل و سختی است که پدران و آباواجداد ما به این کار مشغول و ما هم داریم ادامه میدهیم؛ هوا که رو به گرما میرود طاقت دام در گرماسخت است و باید بهجای خنک برود.وی افزود: تقریباً از اول عید نوروز مقدمات رفتن به ییلاق سر مرغ آغاز میشود، باید باروبنه را بست و با ماشین به سر مرغ فرستاد، امسال سیل کل جاده را خراب کرده بود که با کمک راهداری باز شد و بارها به سر مرغ رسید و چادرها برپا شد.کوثری ادامه داد: اولین سختی کار ما انتقال دام از بادرود به سر مرغ است، چندین شبانهروز طول میکشد تا به آنجا برسیم، چند سال گذشته در راه سر مرغ 50 گوسفند ما در برخورد با ماشینها تلف شدند و خطر گرگ و جاماندن گوسفندان را در این راه تهدید میکند.این دامدار گفت: البته این کار هم سختی دارد و هم شیرینی، سختی آن این است که باید ساعت ۵ صبح دامها را بدوشید و آن را راهی مرتع کنی، تازهکار بانوان همراه مرد شروع میشود، شیر را جوشانده و ماست کنند، ماستها را کیسه کرده و آویزان و بعد با فرآوری با سختی از آن کره و دوغ سایر مشتقات بگیرند و شیرین آن موقع است که محصولات را به فروش میرسانی و مشتری بهخاطر ارگانیک بودنش سرودست میشکند.
وی گفت: حداقل سه ماه باید دور از شهر و خانواده باشی و گاهی یکی از ماها به شهر میآید و مایحتاج میآورد، اگر بیمار شویم باید خودمان به داد خودمان برسیم و مریضی را تحمل کنیم، شبها با موتوربرق چراغی روشن میکنیم و از فرط خستگی خوابمان میبرد تا صبح دیگری دامها را روانه علفزارها کنیم و این زندگی روزمره سخت اما شیرین ما در ییلاق سرمرغ است./انتهای گزارش/17